Kiezen
Welke processen automatiseer je als eerste?
Vijf vragen die laten zien waar automatiseren het snelst loont, en welk werk je beter nog even laat liggen.
Automatiseer eerst het proces dat vaak voorkomt, veel tijd kost, grotendeels volgens vaste afspraken verloopt, waarvan de informatie digitaal binnenkomt en waarbij fouten echt iets kosten. Werk dat zelden voorkomt, elke keer anders is of waarover nog geen afspraken bestaan, laat je voorlopig liggen.
De vijf vragen
Zet de klussen die je team elke week doet onder elkaar en stel per klus deze vijf vragen:
- Hoe vaak komt het voor? Dagelijks of wekelijks werk levert meer op dan iets wat één keer per kwartaal gebeurt.
- Hoeveel tijd kost het in totaal? Reken met keren per week × aantal mensen × minuten per keer. Kleine klussen die vaak voorkomen, tellen verrassend hard op.
- Hoe vast is het? Gaat het meestal op dezelfde manier, met een paar bekende uitzonderingen? Dan is het goed te automatiseren.
- Komt de informatie digitaal binnen? Mail, formulieren, pdf's en systemen zijn goed te verwerken. Papier en telefoongesprekken vragen eerst een extra stap.
- Wat kost een fout? Waar overtypfouten leiden tot verkeerde facturen, gemiste afspraken of boze klanten, levert automatiseren naast tijd ook rust op.
Een eenvoudige score
Geef elke klus per vraag een score van 1 (laag) tot 3 (hoog) en tel op. De klus met de hoogste score is meestal de beste eerste kandidaat. Een voorbeeld:
| Klus | Vaak | Tijd | Vast | Digitaal | Foutkosten | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Inkoopfacturen overtypen | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 | 14 |
| Offerteaanvragen verwerken | 3 | 2 | 2 | 3 | 3 | 13 |
| Terugkerende klantvragen | 3 | 2 | 2 | 3 | 2 | 12 |
| Kwartaalrapportage opstellen | 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 9 |
| Nieuwe leverancier selecteren | 1 | 2 | 1 | 2 | 2 | 8 |
Veelvoorkomende eerste kandidaten per afdeling
De administratie staat vaak bovenaan, en dat zie je ook in de cijfers. Van de bedrijven die AI gebruiken, doet 32 procent dat voor bedrijfsadministratie of bestuurstaken en 17 procent voor boekhouding, controle of financieel beheer, meldt het CBS. Vooral textmining en spraakherkenning worden vaker gebruikt: AI die tekst en gesproken taal verwerkt.
- Administratie: inkoopfacturen verwerken, betalingen afletteren, herinneringen versturen.
- Verkoop: offerteaanvragen omzetten in concepten, leads uit formulieren in het CRM zetten en opvolgen.
- Klantenservice: vragen over status, levertijden, openingstijden en voorwaarden beantwoorden.
- Operatie en planning: orders doorzetten tussen webshop, voorraad en verzending, afspraken inplannen.
- HR en kantoor: onboarding-stappen, verlofaanvragen, vragen van collega's over procedures.
Bekijk voor meer ideeën de 40 voorbeelden per branche.
Wat je beter nog niet automatiseert
- Werk dat zelden voorkomt. Het bouwen kost meer dan het ooit terugverdient.
- Werk dat elke keer anders is. Maatwerk, onderhandelingen en creatief werk horen bij mensen.
- Werk waarover geen afspraken bestaan. Als drie collega's het op drie manieren doen, maak dan eerst één afspraak. Daarna is het wel te automatiseren.
- Beslissingen met grote gevolgen. Laat het systeem die voorbereiden, maar laat een mens beslissen. Voor AI bij werving en personeelsbeheer gelden vanaf 2 december 2027 bovendien strengere regels voor hoog-risico-AI (Europese Commissie).
Hulp bij kiezen
Weet je de uren van één klus al ongeveer? Dan laat de Quick Scan in twee minuten zien wat automatiseren oplevert. Zit het werk verspreid over een afdeling of weet je niet waar je moet beginnen, dan brengt een procesanalyse alle terugkerende klussen in kaart, op volgorde van opbrengst.
Doet er AI mee in de klus die je kiest, zorg dan dat de collega's die ermee werken weten wat het systeem doet en wanneer ze moeten ingrijpen. Die AI-geletterdheid is sinds 2 februari 2025 verplicht voor organisaties die AI gebruiken.
Bronnen
- CBS, Bedrijven gebruiken AI vaakst voor marketing of verkoop (12 december 2025, voorlopige cijfers), geraadpleegd oktober 2026.
- Europese Commissie, AI Act: regulatory framework for AI, geraadpleegd oktober 2026.
- Autoriteit Persoonsgegevens, AI-geletterdheid, geraadpleegd oktober 2026.
Veelgestelde vragen
Moet ik mijn hele proces eerst beschrijven?
Nee. Voor de eerste keuze is een ruwe inschatting per klus genoeg: hoe vaak, hoeveel mensen, hoe lang per keer. De details breng je in kaart zodra je één klus hebt gekozen.
Kan ik meerdere processen tegelijk automatiseren?
Het kan, maar begin liever met één. Werkt dat, dan heb je vertrouwen, een nulmeting en een basis om op verder te bouwen.
Wat als mijn gegevens nog niet op orde zijn?
Dan is dat vaak de eerste stap. Soms lost een koppeling tussen twee systemen dat probleem juist op, omdat gegevens dan nog maar op één plek worden ingevoerd.
Welk werk kost je te veel tijd of blijft liggen? Binnen één werkdag hoor je of we kunnen helpen.
Doe eerst de Quick Scan als je wilt weten wat het waard is, of plan meteen een gesprek van dertig minuten.
- Kennismaking is gratis
- Geen verplichtingen
- Je praat met degene die het bouwt